Blijkbaar

Een mooi interview met Wim Kayzer, maker van de spraakmakende reeks "Van de schoonheid en de troost" (VPRO, 1999) en inmiddels ook auteur van een derde, 'filosoferende' roman: "De laatste tafel".

Als interviewer laat Kayzer zich niet graag interviewen, maar Guinevere Claeys (De Standaard Weekblad, 1 februari 2014) , komt meteen gevat uit de hoek als haar opponent schermt met het verweer: "Wat zou ik daar afbreuk aan doen door hier en daar middelmatige antwoorden te formuleren in middelmatige en gebrokern zinnen?" Zij: "Het is misschien wel eerlijker: zo'n gesprek in gebroken zinnen.Niemand leeft in volzinnen."

En ja, het doet alleszins deugd dit interview te kunnen lezen met iemand die zijn eigen kunst weet te relativeren omdat je als programmamaker altijd weer zit te denken aan 'iets' wat hetgeen straks op de buis komt 'goed maakt'. En toch beseft hij dat hij een schitterende rol heeft te spelen: "Die is: verhalen van anderen samensmeden tot een vertelling, waar weer anderen iets aan hebben. Bij voorkeur geeft die vertelling wat inzicht in de krankzinnige aangelegenheid die dit leven is."

"De vraag is het enige wat ik niet wantrouw, van het antwoord ben ik doodsbang", en dus blijft Kayzer vragen stellen, want; "Mensen die stoppen met vragen stellen, die voeren oorlog." Onze werkelijkheid weet dan ook gemakkelijker te gedijen met antwoorden dan met vragen omdat mensen "gewoontes ontwikkelen, en die gewoontes worden dan hun antwoorden. Hun waarheid. De gewoontes geven hen het gevoel dat hun leven over iets gaat. No further questions."

Over de voorspelbaarheid van ons menselijke bestaan ook, omdat we voor het grootste stuk gewoon 'vast' liggen. En over onze hersenen die ons "soms op een heel onverwacht moment, antwoord geven, op een vraag die je ze jaren ervoor hebt gesteld." Voorspelbaar, maar "het enige mogelijke antwoord op alle mogelijke vragen, het enige antwoord dat ik koester en vertrouw: blijkbaar. Het leven is één groot 'blijkbaar'. Je kunt je leven, en hoe je het leidt, alleen maar willen vaststellen."